Морските лица придобиват правоспособност по чл. 30, след като изпълнят следните изисквания:
- 1. за капитан далечно плаване на кораб над 3000 БТ: а) висше образование по специалност „Корабоводене“ – образователно-квалификационна степен бакалавър и успешно завършен курс, одобрен от ИА „МА“, по програма, покриваща изискванията на Международната морска организация (ИМО) моделен курс 7.01 или образователно квалификационна степен магистър; б) свидетелство за правоспособност капитан далечно плаване на кораб от 500 БТ до 3000 БТ или старши помощник-капитан на кораб над 3000 БТ, или вахтен помощник-капитан на кораб с тонаж над 500 БТ; в) плавателен стаж 36 месеца в далечно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан на кораб над 3000 БТ, като този срок може да бъде съкратен до 24 месеца, ако най-малко 12 месеца от тях са на длъжност старши помощник-капитан на кораби над 3000 БТ или 12 месеца като капитан на кораб от 500 до 3000 БТ; ако най-малко 12 месеца от тях са на длъжност старши помощник-капитан на кораб над 3000 БТ или капитан на кораб от 500 до 3000 БТ; г) завършен подготвителен курс по практика на тренажор по одобрена от ИА „МА“ програма за управление ресурсите и работа в екип на мостика; д) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 2. за капитан далечно плаване на кораб от 500 БТ до 3000 БТ: а) висше образование, специалност „Корабоводене“ – образователно-квалификационна степен бакалавър или средно образование, с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; б) свидетелство за правоспособност старши помощник-капитан на кораб над 3000 БТ или старши помощник-капитан на кораб от 500 до 3000 БТ или вахтен помощник-капитан на кораб с тонаж над 500 БТ; в) плавателен стаж 36 месеца в далечно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ, като този срок може да бъде съкратен до 24 месеца, ако най-малко 12 месеца от тях са на длъжност старши помощник-капитан на кораби над 500 БТ в далечно плаване; г) успешно завършен курс, одобрен от ИА „МА“, по програма, покриваща изискванията на ИМО моделен курс 7.01; д) завършен подготвителен курс по практика на тренажор по одобрена от ИА „МА“ програма за управление на ресурсите и работа в екип на мостика; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1, когато лицето не притежава свидетелство за правоспособност „старши помощник-капитан над 3000 БТ“;
- 3. за капитан на кораб до 500 БТ в крайбрежно плаване: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; б) свидетелство за правоспособност „вахтен помощник-капитан, над 500 БТ“; в) плавателен стаж 12 месеца в крайбрежно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан; г) възраст не по-малка от 20 години; д) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 4. за капитан на кораб до 500 БТ в местно плаване: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалността или средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; б) надлежно свидетелство за правоспособност рулеви; в) плавателен стаж 12 месеца на длъжност корабен рулеви; г) успешно положен изпит пред ИА „МА“ за правоспособност „корабен радиооператор ограничена категория за СМСББ“; д) възраст не по-малка от 20 години; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 5. за старши помощник-капитан на кораб над 3000 БТ: а) висше образование, специалност „Корабоводене“ – образователно-квалификационна степен бакалавър, или средно образование и трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; б) свидетелство за правоспособност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ; в) плавателен стаж от: аа) 12 месеца в далечно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ, когато лицето има висше образование, или бб) 24 месеца в далечно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ, когато лицето има средно образование, с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; г) успешно завършен курс, одобрен от ИА „МА“, по програма, покриваща изискванията на ИМО моделен курс 7.01; д) завършен подготвителен курс по практика на тренажор по одобрена от ИА „МА“ програма за управление на ресурсите и работа в екип на мостика; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 6. за старши помощник-капитан на кораб от 500 до 3000 БТ: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; б) свидетелство за правоспособност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ; в) плавателен стаж 12 месеца в далечно плаване на длъжност вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ; г) успешно завършен курс, одобрен от ИА „МА“, по програма, покриваща изискванията на ИМО моделен курс 7.01; д) завършен подготвителен по практика на тренажор по одобрена от ИА „МА“ програма за управление на ресурсите и работа в екип на мостика; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 7. за вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ: а) висше образование, специалност „Корабоводене“, степен бакалавър, или средно образование и придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; б) надлежно свидетелство за правоспособност „корабен рулеви“, когато лицето има средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; в) плавателен стаж от: аа) 12 месеца учебна плавателна практика, от които не по-малко от 6 месеца като стажант вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ в далечно плаване, когато лицето има висше образование, или бб) 30 месеца на длъжност рулеви на кораби над 500 БТ и 6 месеца като стажант вахтен помощник-капитан на кораб над 500 БТ в далечно плаване, когато лицето има средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“; г) заверен от съответната Д „МА“ дневник за практическа подготовка; д) успешно положен изпит пред ИА „МА“ за правоспособност „корабен радиооператор обща категория за СМСББ“; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 8. за вахтен помощник-капитан на кораб до 500 БТ в крайбрежно плаване: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“ или средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; б) надлежно свидетелство за правоспособност „корабен рулеви“; в) плавателен стаж от: аа) 12 месеца на длъжност рулеви на кораби над 40 БТ и 3 месеца учебен плавателен стаж, когато лицето има средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“, или бб) 36 месеца плавателен стаж на длъжност в палубна команда, от които 12 месеца на длъжност рулеви на кораби над 40 БТ и 3 месеца учебен плавателен стаж, когато лицето има средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; г) успешно положен изпит пред ИА „МА“ за правоспособност „корабен радиооператор ограничена категория за СМСББ“; д) заверен от съответната Д „МА“ дневник за практическа подготовка; е) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 9. за боцман, палубен: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“ или средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; б) надлежно свидетелство за правоспособност корабен рулеви; в) плавателен стаж от: аа) 12 месеца на длъжност рулеви на кораби над 500 БТ, когато лицето има средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“, или бб) 18 месеца, когато лицето има средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; г) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1;
- 10. за корабен рулеви: а) средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“ или средно образование и завършен подготвителен курс, одобрен от ИА „МА“; б) плавателен стаж от: аа) 2 месеца учебна плавателна практика в курса на обучение, когато лицето има средно образование с придобита трета степен на професионална квалификация по специалност „Корабоводене – морско“, или бб) 6 месеца на длъжност моряк на кораби над 500 БТ, от които 2 месеца плавателна практика с дневник, когато лицето има средно образование и завършен одобрен от ИА „МА“ подготвителен курс; в) заверен от съответната Д „МА“ дневник за практическа подготовка; г) успешно положен изпит пред комисията по чл. 63, ал. 1, когато лицето има средно образование и завършен одобрен от ИА „МА“ подготвителен курс.